|
Mevzuat Listesi
İMAR KANUNU
Kanun Numarası : 3194
Kabul Tarihi : 3/5/1985
Yayımlandığı R. Gazete: Tarih: 9/5/1985 Sayı: 18749
Yayımlandığı Düstur : Tertip: 5 Cilt: 24 Sayfa: 378
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç:
Madde 1 - Bu Kanun, yerleşme yerleri ile bu yerlerdeki
yapılaşmaların; plan,
fen, sağlık ve çevre şartlarına uygun teşekkülünü sağlamak
amacıyla düzenlenmiş-
tir.
Kapsam:
Madde 2 - Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında
kalan yerler-
de yapılacak planlar ile inşa edilecek resmi ve özel bütün
yapılar bu Kanun hü-
kümlerine tabidir.
Genel esas:
Madde 3 - Herhangi bir saha, her ölçekteki plan esaslarına,
bulunduğu bölge-
nin şartlarına ve yönetmelik hükümlerine aykırı maksatlar için
kullanılamaz.
İstisnalar:
Madde 4 - 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu, 2863 sayılı
Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kanunu, bu Kanunun ilgili maddelerine
uyulmak kaydı ile 2960
sayılı İstanbul Boğaziçi Kanunu ve 3030 sayılı Büyük Şehir
Belediyelerinin Yöne-
timi Hakkında Kanun ile diğer özel kanunlar ile belirlenen
veya belirlenecek
olan yerlerde, bu Kanunun özel kanunlara aykırı olmayan
hükümleri uygulanır.
Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat, eğitim ve savunma
amaçlı yapılar
için, bu Kanun hükümlerinden hangisinin ne şekilde
uygulanacağı Milli Savunma
Bakanlığı ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından
müştereken belirlenir.
Tanımlar:
Madde 5 - Bu Kanunda geçen terimlerden bazıları aşağıda
tanımlanmıştır.
Nazım İmar Planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına
uygun olarak ha-
lihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu
işlenmiş olarak çizilen
ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca
bölge tiplerini, böl-
gelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı
yoğunluğunu, çeşitli
yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile
ilkelerini, ulaşım sistem-
lerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve
uygulama imar plan-
larının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı
bir raporla açıkla-
nan ve raporuyla beraber bütün olan plandır.
Uygulama İmar Planı;tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa
kadastral du-
rumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen
ve çeşitli bölge-
KANUNLAR, TEMMUZ 1989 (Ek - 4)
lerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları
ve uygulama için
gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama
etaplarını ve diğer
bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır.
Yerleşme Alanı; imar planı sınırı içindeki yerleşik ve gelişme
alanlarının
tümüdür.
İmar Adası; imar planındaki esaslara göre meydana gelen
adadır.
İmar Parseli; İmar adaları içerisindeki kadastro parsellerinin
İmar Kanunu,
İmar Planı ve yönetmelik esaslarına göre düzenlenmiş şeklidir.
Kadastro Adası; kadastro yapıldığı zaman var olan adadır.
Kadastro Parseli; kadastro yapıldığı zaman kadastro adaları
içinde bulunan
mülkiyeti tescilli parseldir.
Yapı; karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi
yeraltı ve yerüs-
tü inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine
alan sabit ve
müteharrik tesislerdir.
Bina; kendi başına kullanılabilen, üstü örtülü ve insanların
içine girebile-
cekleri ve insanların oturma, çalışma, eğlenme veya
dinlenmelerine veya ibadet
etmelerine yarıyan, hayvanların ve eşyaların korunmasına
yarayan yapılardır.
İlgili idare; belediye ve mücavir alan sınırları içinde
belediye, dışında
valiliktir.
Bakanlık; Bayındırlık ve İskan Bakanlığıdır.
Mücavir Alan; imar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol
ve mesuliyeti
altına verilmiş olan alanlardır.
Çevre düzeni planı;
Ülke ve bölge plan kararlarına uygun olarak konut, sanayi,
tarım, turizm,
ulaşım gibi yerleşme ve arazi kullanılması kararlarını
belirleyen plandır.
(Ek:26/4/1989-3542/1 md.) Fen adamları; yapı, elektrik
tesisatı, sıhhi tesi-
sat ve ısıtma, makine, harita-kadastro ve benzeri alanlarda
mesleki ve teknik
öğrenim veren en az lise dengi okullardan mezun olmuş veya
lise mezunu olup, bir
öğretim yılı süreyle bakanlıkların açmış olduğu kursları
başarıyla tamamlamış
olanlar ile 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanununa
göre ustalık belge-
sine sahip olan elemanlardır.
Ayrıca, bu Kanunda adı geçen diğer tanımlar Bakanlıkça
hazırlanacak yönetme-
likte tarif edilir.
İKİNCİ BÖLÜM
İmar Planları ile İlgili Esaslar
Planlama kademeleri:
Madde 6 - Planlar, kapsadıkları alan ve amaçları açısından;
"Bölge Planları"
ve "İmar Planları", imar planları ise, "Nazım İmar Planları"
ve "Uygulama İmar
Planları" olarak hazırlanır. Uygulama imar planları,
gerektiğinde etaplar halin-
de de yapılabilir.
Halihazır harita ve imar planları:
Madde 7 - Halihazır harita ve imar planlarının yapılmasında
aşağıda belirti-
len hususlara uyulur.
a) Halihazır haritası bulunmayan yerleşim yerlerinin halihazır
haritaları
belediyeler veya valiliklerce yapılır veya yaptırılır. Bu
haritaların tasdik
mercii belediyeler ve valilikler olup tasdikli bir nüshası
Bakanlığa, diğer bir
nüshası da ilgili tapu dairesine gönderilir.
b) Son nüfus sayımında, nüfusu 10.000`i aşan yerleşmelerin
imar planlarının
yaptırılmaları mecburidir.
Son nüfus sayımında nüfus 10.000`i aşmayan yerleşmelerde, imar
planı yapıl-
masının gerekli olup olmadığına belediye meclisi karar verir.
Mevcut imar plan-
ları yürürlüktedir.
c) Mevcut planların yerleşmiş nüfusa yetersiz olması durumunda
veya yeni
yerleşme alanlarının acilen kullanmaya açılmasını temin için;
belediyeler veya
valiliklerce yapılacak mevzi imar planlarına veya imar planı
olmayan yerlerde
Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelik esaslarına göre uygulama
yapılır.
Haritaların alınmasına veya imar planlarının tatbikatına memur
edilen vazi-
feliler, vazifelerini yaparlarken 2613 sayılı Kadastro ve Tapu
Tahriri Kanununun
7 nci maddesindeki selahiyeti haizdirler.
Planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması:
Madde 8 - Planların hazırlanmasında ve yürürlüğe konulmasında
aşağıda belir-
tilen esaslara uyulur.
a) Bölge planları; sosyo - ekonomik gelişme eğilimlerini,
yerleşmelerin ge-
lişme potansiyelini, sektörel hedefleri, faaliyetlerin ve alt
yapıların dağılı-
mını belirlemek üzere hazırlanacak bölge planlarını, gerekli
gördüğü hallerde
Devlet Planlama Teşkilatı yapar veya yaptırır.
b) İmar Planları; Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından
meydana gelir.
Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına
uygunluğu sağlanarak,
belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama
imar planları ilgili
belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince
onaylanarak yürürlüğe
girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye
başkanlığınca tespit edilen
ilan yerlerinde bir ay süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan
süresi içinde plan-
lara itiraz edilebilir. Belediye başkanlığınca belediye
meclisine gönderilen
itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde
inceleyerek kesin kara-
ra bağlar.
Belediye ve mücavir alan dışında kalan yerlerde yapılacak
planlar valilik
veya ilgilisince yapılır veya yaptırılır. Valilikçe uygun
görüldüğü takdirde
onaylanarak yürürlüğe girer. Onay tarihinden itibaren
valilikçe tespit edilen
ilan yerinde bir ay süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan
süresi içinde planlara
itiraz edilebilir. İtirazlar valiliğe yapılır, valilik
itirazları ve planları
onbeş gün içerisinde inceleyerek kesin karara bağlar.
Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de yukarıdaki
usullere tabidir.
Kesinleşen imar planlarının bir kopyası, Bakanlığa gönderilir.
İmar planları alenidir. Bu aleniyeti sağlamak ilgili
idarelerin görevidir.
Belediye Başkanlığı ve mülki amirlikler, imar planının
tamamını veya bir kısmını
kopyalar veya kitapçıklar haline getirip çoğaltarak tespit
edilecek ücret karşı-
lığında isteyenlere verir.
İmar planlarında Bakanlığın yetkisi:
Madde 9 - Bakanlık gerekli görülen hallerde, kamu yapıları ile
ilgili imar
planı ve değişikliklerinin, umumi hayata müessir afetler
dolayısıyla veya toplu
konut uygulaması veya Gecekondu Kanununun uygulanması amacıyla
yapılması gereken
planların ve plan değişikliklerinin, birden fazla belediyeyi
ilgilendiren metro-
politen imar planlarının veya içerisinden veya civarından
demiryolu veya karayo-
lu geçen, hava meydanı bulunan veya havayolu veya denizyolu
bağlantısı bulunan
yerlerdeki imar ve yerleşme planlarının tamamını veya bir
kısmını, ilgili bele-
diyelere veya diğer idarelere bu yolda bilgi vererek ve
gerektiğinde işbirliği
sağlayarak yapmaya, yaptırmaya, değiştirmeye ve re`sen
onaylamaya yetkilidir.
(Ek:24/11/1994 - 4046/41 md.) Belediye hudutları ve mücavir
alanlar içeri-
sinde bulunan ve özelleştirme programına alınmış kuruluşlara
ait arsa ve arazi-
lerin, ilgili kuruluşlardan gerekli görüş, (Belediye) (1)
alınarak Çevre İmar
bütünlüğünü bozmayacak (ek ibare: 3/4/1997 - 4232/4 md.) imar
tadilatları ve
mevzi imar planlarının ve buna uygun imar durumlarının
Başbakanlık Özelleştirme
İdaresi Başkanlığınca hazırlanarak Özelleştirme Yüksek
Kurulunca onaylanmak su-
retiyle yürürlüğe girer ve ilgili Belediyeler bu arsa ve
arazilerin imar fonksi-
yonlarını 5 yıl değiştiremezler. (Ek ibare: 3/4/1997 - 4232/4
md.) ilgili bele-
diyeler görüşlerini onbeş gün içinde bildirir.
Bir kamu hizmetinin görülmesi maksadı ile resmi bina ve
tesisler için imar
planlarında yer ayrılması veya bu amaçla değişiklik yapılması
gerektiği takdir-
de, Bakanlık, valilik kanalı ile ilgili belediyeye talimat
verebilir veya gere-
kirse imar planının resmi bina ve tesislerle ilgili kısmını
re`sen yapar ve
onaylar.
-------------
(1) Parantez içi hüküm; 3/4/1997 tarih ve 4232 sayılı Kanunun
4 üncü maddesi
ile metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Bakanlık birden fazla belediyeyi ilgilendiren imar planlarının
hazırlanma-
sında, kabul ve onaylanması safhasında ortaya çıkabilecek
ihtilafları halleder,
gerektiğinde re`sen onaylar.
(Ek fıkra : 20/6/1987 - 3394/7 md.; İptal : Ana.Mah.26/9/1991
tarih ve E.
1990/38, K. 1991/32 sayılı Kararı ile.)
Kesinleşen planlar ilgili belediyelere ve valiliklere tebliğ
edilir. Bu
planların uygulanması mecburidir.
Re`sen yapılan planlardaki değişiklikler de yukarıdaki
usullere tabidir.
İmar programları, kamulaştırma ve kısıtlılık hali:
Madde 10 - Belediyeler; imar planlarının yürürlüğe girmesinden
en geç 3 ay
içinde, bu planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar
programlarını hazırlarlar. Beş
yıllık imar programlarının görüşülmesi sırasında ilgili
yatırımcı kamu kuruluş-
larının temsilcileri görüşleri esas alınmak üzere Meclis
toplantısına katılır.
Bu programlar, belediye meclisinde kabul edildikten sonra
kesinleşir. Bu program
içinde bulunan kamu kuruluşlarına tahsis edilen alanlar,
ilgili kamu kuruluşla-
rına bildirilir. Beş yıllık imar programları sınırları içinde
kalan alanlardaki
kamu hizmet tesislerine tahsis edilmiş olan yerleri ilgili
kamu kuruluşları, bu
program süresi içinde kamulaştırırlar. Bu amaçla gerekli
ödenek, kamu kuruluşla-
rının yıllık bütçelerine konulur.
İmar programlarında, umumi hizmetlere ayrılan yerler ile özel
kanunları ge-
reğince kısıtlama konulan gayrimenkuller kamulaştırılıncaya
veya umumi hizmet-
lerle ilgili projeler gerçekleştirilinceye kadar bu yerlerle
ilgili olarak diğer
kanunlarla verilen haklar devam eder.
Kamuya ait gayrimenkuller:
Madde 11 - İmar planlarında; meydan, yol, park, yeşil saha,
otopark, toplu
taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış
yerlere rastlayan
Vakıflar Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak
bölgeler, güven-
lik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili
Türk Silahlı Kuv-
vetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve
özel idareye ait
arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve
Gümrük Bakanlığının
onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde
belediyeye; belediye ve mü-
cavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir
ve tapu kaydı
terkin edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu
takdirde, arsası hariç
yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel
ödenir. Bedeli ve
ödeme şekli taraflarca tespit olunur.
Bu suretle maledilen arazi ve arsalar belediye veya özel idare
tarafından
satılamaz ve başka bir maksat için kullanılamaz. Bu hususta
tapu kütüğünün
beyanlar hanesine gerekli şerh konur.
Bu yerlerin kullanılış şekli, yeni bir imar planıyla
değiştirilip özel mül-
kiyete konu olabilecek hale getirildiği takdirde, bu yerler
devir alınan idareye
belediye
veya özel idarece aynı usulle iade edilir. Buna aykırı
davranışı sabit olan il-
gililer şahsen sorumludur. Bu terkinler hiçbir şekilde resim,
harç ve vergiye
tabi değildir.
(Değişik: 25/2/1998 - 4342/35 md.) Hazırlanan imar planı
sınırları içindeki
kadastral yollar ile meydanlar, imar planının onayı ile bu
vasıflarını kendili-
ğinden kaybederek, onaylanmış imar planı kararı ile getirilen
kullanma amacına
konu ve tabi olurlar.
Cephe hattı:
Madde 12 - İmar planlarında gösterilen cephe hattından önde
bina yapılamaz.
Herhangi bir arsanın cephe hattının gerisinde kalan kısmı,
plan ve yönetmelik
esaslarına uygun bina inşaatına yetmiyorsa, beş yıllık imar
programı içinde olup
olmadığına göre, 10 uncu maddede belirtilen müddetler
içerisinde 18 inci madde
hükümleri tatbik edilmediği veya başka bir şekilde halline
imkan bulunmadığı
takdirde mal sahibinin yazılı müracaatı üzerine, bu arsanın
tamamı ilgili idare-
lerce kamulaştırılır.
İmar planlarında umumi hizmetlere ayrılan yerler:
Madde 13 - Resmi yapılara, tesislere ve okul, cami, yol,
meydan, otopark,
yeşil saha, çocuk bahçesi, pazar yeri, hal, mezbaha ve benzeri
umumi hizmetlere
ayrılan alanlarda inşaata ve mevcut bina varsa esaslı
değişiklik ve ilaveler ya-
pılmasına izin verilmez. Ancak imar programına alınıncaya
kadar mevcut kullanma
şekli devam eder. (1)
İmar programına alınan alanlarda kamulaştırma yapılıncaya
kadar emlak vergi-
si ödenmesi durdurulur. Kamulaştırmanın yapılması halinde
durdurma tarihi ile
kamulaştırma tarihi arasında tahakkuk edecek olan emlak
vergisi, kamulaştırmayı
yapan idare tarafından ödenir. Birinci fıkrada yazılı yerlerin
kamulaştırma ya-
pılmadan önce plan değişikliği ile kamulaştırmayı
gerektirmeyen bir maksada ay-
rılması halinde ise durdurma tarihinden itibaren geçen sürenin
emlak vergisini
mal sahibi öder.
Ancak, parsel sahibi imar planlarının tasdik tarihinden
itibaren beş yıl
sonra müracaat ettiğinde imar planlarında meydana gelen
değişikliklerden ve ci-
varın özelliklerinden dolayı okul, cami ve otopark sahası ve
benzeri umumi hiz-
metlere ayrılan alanlardan ilgili kamu kuruluşunca yapımından
vazgeçildiğine da-
ir görüş alındığı takdirde, tüm belirli çevredeki nüfus,
yoğunluk ve donatım
dengesini yeniden irdeleyerek hazırlanacak yeni imar planına
göre inşaat yapı-
lır. Bu Kanunun yayımı tarihinden önce yapılan imar
planlarında, bahsedilen beş
yıllık süre bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren
geçerlidir. (1)
Onaylanmış imar planlarında, birinci fıkrada yazılı yerlerdeki
arsa ve ara-
zilerin, bu Kanunda öngörülen düzenleme ortaklık payı oranı
üzerindeki miktarla-
rının mal sahiplerince ilgili idarelere bedelsiz olarak terk
edilmesi halinde
bu terk işlemlerinden ayrıca emlak alım ve satım vergisi
alınmaz.
İrtifak hakları:
Madde 14 - Belediye veya valilikler, imar planlarının
uygulanması sırasında,
bir gayrimenkulün tamamını kamulaştırmadan o yerin muayyen
saha, yükseklikte ve
derinliğindeki kısmı üzerinde kamu yararı amacıyla irtifak
hakkı tesis edebilir.
Belediyeler veya valilikler, mümkün olan yer ve hallerde mal
sahibinin muva-
fakatiyle, bedelsiz irtifak hakkı verme karşılığında, bedelsiz
irtifak hakkı
tesis edebilir.
---------------------
(1) Bu maddenin birinci fıkrası ve uygulanma olanağı kalmayan
üçüncü fıkrası
Ana.Mah.`nin 29.12.1999 tarihli ve E.1999/33,K.1999/51 sayılı
Kararı ile iptal edilmiş
olup, Bu iptal Kararın Resmi Gazete`de yayımı tarihi olan
29/6/2000 tarihinden
başlayarak altı ay sonra yürürlüğe girecektir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İfraz ve Tevhid İşleri
İfraz ve tevhid:
Madde 15 - İmar planlarına göre yol, meydan, yeşil saha, park
ve otopark gi-
bi umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan gayrimenkullerin
bu kısımlarının
ifrazına veya tevhidine izin verilmez.
İmar parselasyon planı tamamlanmış olan yerlerde yapılacak
ifraz veya tevhi-
din bu planlara uygun olması şarttır.
İmar planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde
yapılacak ifraz-
ların, asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri yönetmelikte
belirtilen esasla-
ra göre tespit edilir.
İmar planı dışında kalan alanlarda yönetmeliklerinde tayin
edilecek miktar-
lardan küçük ifrazlara izin verilmez.
Tescil ve şüyuun izalesi:
Madde 16 - Belediye ve mücavir alan hudutları içindeki
gayrimenkullerin
re`sen veya müracaat üzerine tevhid veya ifrazı, bunlar
üzerinde irtifak hakkı
tesisi veya bu hakların terkini, bu Kanun ve yönetmelik
hükümlerine uygunluğu
belediye encümenleri veya il idare kurullarınca onaylanır.
Onaylama işlemi, müracaatın belediyelere veya valiliklere
intikalinden iti-
baren en geç 30 gün içinde sonuçlandırılır ve tescil veya
terkini için 15 gün
içinde tapuya bildirilir.
Tapu dairesi, tescil veya terkin işlemini bir ay içinde
sonuçlandırmak zo-
rundadır.
Bu Kanun hükümlerine göre şüyulandırılan gayrimenkullerin
sahipleri ilgili
idarenin tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde aralarında
anlaşamadıkları
veya şüyuun izalesi için, mahkemeye müracaat edilmediği
takdirde ilgili idare
hissedarmış gibi, şüyuun izalesi davası açabilir.
Tarafların rızası veya mahkeme kararı ile şüyuun izalesi ve
arazi taksimi de
yukarıdaki hükümlere tabidir.
Kamulaştırmadan arta kalan kısımlar:
Madde 17 - Belediye veya valilik, kendi malı olan veya imar
planlarının tat-
biki sonucu kamulaştırmadan artan parçalarla, istikameti
değiştirilen veya kapa-
nan yol ve meydanlarda hasıl olan sahalardan müstakil inşaata
elverişli olmayan
parçaları, bitişiğindeki arsa veya bina sahibine bedel takdiri
suretiyle satmak,
gayrimenkul sahiplerinin yola giden yerlerden dolayı tahakkuk
eden istihkakları-
nı bedel takdiri suretiyle değiştirmek ve komşu gayrimenkul
sahibi takdir edilen
bedelle satın almaktan imtina ederse, şüyulandırıp satmak
suretiyle imar planına
uygunluğunu temin eder.
Bunlardan müstakil inşaata elverişli olanları, kamu yararı
için, belediye
veya valilikçe yeri alınan şahısların muvafakatları halinde
istihkaklarına
karşılık olarak bedel takdiri ve icabında denklik temini
suretiyle değiştirmeye
belediye ve valilik yetkilidir.
Ayrıca belediye veya valilikler ile şüyulu olan müstakil
inşaat yapmaya mü-
sait bulunan imar parsellerinde, belediye veya valilikler,
hisselerini parselin
diğer hissedarlarına bedel takdiri suretiyle satmaya,
ilgililer satın almaktan
imtina ederse, şüyuun izalesi suretiyle sattırmaya yetkilidir.
Bu maddeye göre bedel takdirleri ve bu bedellere itiraz
şekilleri 2942 sayı-
lı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre yapılır.
Arazi ve arsa düzenlemesi:
Madde 18 - İmar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa
ve arazileri
malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın,
birbirleri ile,
yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait
bulunan yerlerle bir-
leştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya
parsellere ayırmaya,
müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak
sahiplerine dağıtmaya
ve re`sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler
yetkilidir. Sözü edilen yer-
ler belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen
yetkiler valilikçe
kullanılır.
Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi
ve arsaların
dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar
saha, düzenleme dola-
yısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında "düzenleme
ortaklık payı"
olarak düşülebilir. Ancak, bu maddeye göre alınacak düzenleme
ortaklık payları,
düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenlemeden
önceki yüzölçümlerinin
yüzde kırkını (otuzbeş olan oran 3.12.2003 t. 5006 sayılı
Kanun ile 40 olarak değitirilmiştir) geçemez.
(Değişik: 3.12.2003 t. 5006 sayılı Kanun
Düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tâbi tutulan yerlerin
ihtiyacı olan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ilk
ve ortaöğretim kurumları, yol, meydan, park, otopark, çocuk
bahçesi, yeşil saha, ibadet yeri ve karakol gibi umumî
hizmetlerden ve bu hizmetlerle ilgili tesislerden başka
maksatlarla kullanılamaz.
Düzenleme ortaklık paylarının toplamı, yukarıdaki fıkrada sözü
geçen umumi
hizmetler için, yeniden ayrılması gereken yerlerin alanları
toplamından az oldu-
ğu takdirde, eksik kalan miktar belediye veya valilikçe
kamulaştırma yolu ile
tamamlanır.
Herhangi bir parselden bir miktar sahanın kamulaştırılmasının
gerekmesi ha-
linde düzenleme ortaklık payı, kamulaştırmadan arta kalan saha
üzerinden ayrı-
lır.
Bu fıkra hükümlerine göre, herhangi bir parselden bir defadan
fazla düzenle-
me ortaklık payı alınmaz. Ancak, bu hüküm o parselde imar
planı ile yeniden bir
düzenleme yapılmasına mani teşkil etmez.
Bu düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenleme
ortaklık payı alı-
nanlarından, bu düzenleme sebebiyle ayrıca değerlendirme resmi
alınmaz.
Üzerinde bina bulunan hisseli parsellerde, şüyulanma sadece
zemine ait olup,
şüyuun giderilmesinde bina bedeli ayrıca dikkate alınır.
Düzenleme sırasında, plan ve mevzuata göre muhafazasında
mahzur bulunmayan
bir yapı, ancak bir imar parseli içinde bırakılabilir.
Tamamının veya bir kısmı-
nın plan ve mevzuat hükümlerine göre muhafazası mümkün
görülemeyen yapılar ise,
birden fazla imar parseline de rastlayabilir. Hisseli bir veya
birkaç parsel
üzerinde kalan yapıların bedelleri, ilgili parsel sahiplerince
yapı sahibine
ödenmedikçe ve aralarında başka bir anlaşma temin edilmedikçe
veya şüyuu gide-
rilmedikçe bu yapıların eski sahipleri tarafından
kullanılmasına devam olunur.
Bu maddede belirtilen kamu hizmetlerine ayrılan yerlere
rastlayan yapılar,
belediye veya valilikçe kamulaştırılmadıkça yıktırılamaz.
Düzenlenmiş arsalarda bulunan yapılara, ilgili parsel
sahiplerinin muvafa-
katları olmadığı veya plan ve mevzuat hükümlerine göre mahzur
bulunduğu takdir-
de, küçük ölçüdeki zaruri tamirler dışında ilave, değişiklik
ve esaslı tamir iz-
ni verilemez. Düzenlemeye tabi tutulması gerektiği halde, bu
madde hükümlerinin
tatbiki mümkün olmayan hallerde imar planı ve yönetmelik
hükümlerine göre müsta-
kil inşaata elverişli olan kadastral parsellere plana göre
inşaat ruhsatı veri-
lebilir.
Bu maddenin tatbikinde belediye veya valilik, ödeyecekleri
kamulaştırma be-
deli yerine ilgililerin muvafakatı halinde kamulaştırılması
gereken yerlerine
karşılık, plan ve mevzuat hükümlerine göre yapı yapılması
mümkün olan belediye
veya valiliğe ait sahalardan yer verebilirler.
Veraset yolu ile intikal eden, bu Kanun hükümlerine göre
şüyulandırılan Kat
Mülkiyeti Kanunu uygulaması, tarım ve hayvancılık, turizm,
sanayi ve depolama
amacı için yapılan hisselendirmeler ile cebri icra yolu ile
satılanlar hariç
imar planı olmayan yerlerde her türlü yapılaşma amacıyla arsa
ve parselleri his-
selere ayıracak özel parselasyon planları, satış vaadi
sözleşmeleri yapılamaz.
Parselasyon planlarının hazırlanması ve tescili:
Madde 19 - İmar planlarına göre parselasyon planları yapılıp,
belediye ve
mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare
kurulunun onayından
sonra yürürlüğe girer. Bu planlar bir ay müddetle ilgili
idarede asılır. Ayrıca
mutat vasıtalarla duyurulur. Bu sürenin sonunda kesinleşir.
Tashih edilecek
planlar hakkında da bu hüküm uygulanır.
Kesinleşen parselasyon planları tescil edilmek üzere tapu
dairesine gönderi-
lir. Bu daireler ilgililerin muvafakatı aranmaksızın,
sicilleri planlara göre
re`sen tanzim ve tesis ederler.
Bir parsel üzerinde birden fazla bina ve tesislerin yapımı
gerektiğinde
(Kooperatif evleri, siteler, toplu konut inşatı gibi) imar
parselasyon planları
ifraza gerek kalmadan bu ihtiyacı karşılayacak şekilde
düzenlenir veya değişti-
rilir ve burada, talep halinde, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümleri
uygulanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Yapı ve Yapı ile İlgili Esaslar
Yapı:
Madde 20 - Yapı:
a) Kuruluş veya kişilerce kendilerine ait tapusu bulunan
arazi, arsa veya
parsellerde,
b) Kuruluş veya kişilerce, kendisine ait tapusu bulunmamakla
beraber kamu
kurum ve kuruluşlarının vermiş oldukları tahsis veya irtifak
hakkı tesis bel-
geleri ile,
İmar planı, yönetmelik, ruhsat ve eklerine uygun olarak
yapılabilir.
Yapı ruhsatiyesi:
Madde 21 - Bu Kanunun kapsamına giren bütün yapılar için 26
ncı maddede be-
lirtilen istisna dışında belediye veya valiliklerden (....)
(1) yapı ruhsatiyesi
alınması mecburidir.
Ruhsat alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması da
yeniden ruhsat
alınmasına bağlıdır. Bu durumda; bağımsız bölümlerin brüt
alanı artmıyorsa ve
nitelik değişmiyorsa ruhsat, hiçbir vergi, resim ve harca tabi
olmaz.
Ancak; derz, iç ve dış sıva, boya, badana, oluk, dere,
doğrama, döşeme ve
tavan kaplamaları, elektrik ve sıhhi tesisat tamirleri ile
çatı onarımı ve kire-
mit aktarılması ve yönetmeliğe uygun olarak mahallin
hususiyetine göre belediye-
lerce
---------
(1) Bu aradaki "...veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik bürolarından..."
ibaresi; Anayasa Mahkemesinin 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11,
K. 1986/29
sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
hazırlanacak imar yönetmeliklerinde belirtilecek taşıyıcı
unsuru etkilemeyen di-
ğer tadilatlar ve tamiratlar ruhsata tabi değildir.
Belediyeler veya valilikler mahallin ve çevrenin özelliklerine
göre yapılar
arasında uyum sağlamak, güzel bir görünüm elde etmek amacıyla
dış cephe boya ve
kaplamaları ile çatının malzemesini ve rengini tayin etmeye
yetkilidir. Bu Kanu-
nun yürürlüğe girmesinden önce yapılmış olan yapılar da bu
hükme tabidir.
Ruhsat alma şartları:
Madde 22 - Yapı ruhsatiyesi almak için belediye, valilik
(....) (1) bürola-
rına yapı sahipleri veya kanuni vekillerince dilekçe ile
müracaat edilir. Dilek-
çeye sadece tapu (istisnai hallerde tapu senedi yerine geçecek
belge), mimari
proje, statik proje, elektrik ve tesisat projeleri, resim ve
hesapları, röperli
veya yoksa, ebatlı kroki eklenmesi gereklidir.
Belediyeler veya valiliklerce (....) (2) ruhsat ve ekleri
incelenerek eksik
ve yanlış bulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en geç
otuz gün içinde yapı
ruhsatiyesi verilir.
Eksik veya yanlış olduğu takdirde; müracaat tarihinden
itibaren onbeş gün
içinde müracaatçıya ilgili bütün eksik ve yanlışları yazı ile
bildirilir. Eksik
ve yanlışlar giderildikten sonra yapılacak müracaattan
itibaren en geç onbeş gün
içinde yapı ruhsatiyesi verilir.
Geliştirme alanlarında yapı ruhsatı:
Madde 23 - İskan hudutları içinde olup da, imar planında
beldenin inkişafına
ayrılmış bulunan sahalarda her ne şekilde olursa olsun, yapı
izni verilebilmesi
için;
a) Bu sahaların imar planı esaslarına ve yönetmelik
hükümlerine uygun olarak
parselasyon planlarının belediye encümeni veya il idare
kurulunca tasdik edilmiş
bulunması,
b) Plana ve bulunduğu bölgenin şartlarına göre yollarının, pis
ve içme suyu
şebekeleri gibi teknik alt yapısının yapılmış olması,
Şarttır.
Ancak, bunlardan parselasyon planları tasdik edilmiş olmakla
beraber yolu,
pis ve içme suyu şebekeleri gibi teknik alt yapısı henüz
yapılmamış olan yerler-
de, ilgili idarenin izni halinde ve ilgili idarece
hazırlanacak projeye uygun
olarak yaptıranlara veya parselleri hizasına rastlayan ve
yönetmelikte belirtil-
diği şekilde hissesine düşen teknik alt yapı bedelini % 25
peşin ödeyip geri ka-
lan % 75 ini alt yapı hizmetinin ilgili idaresince
tamamlanacağı tarihten en geç
altı ay içinde ödemeyi taahhüt edenlere de yapı ruhsatı
verilir. Kanalizasyon
tesisinin yapı bitirilip kullanılmaya başlanacağı tarihe kadar
yapılmaması
halinde, fosseptik veya benzeri geçici bir tesis yaptırılması
yoluna gidilir.
Bu yapılmadığı takdirde yapıya kullanma izni verilemez. Ana
tesis yapıldığında
yapı sahibi veya sahipleri lağım ayaklarını bu tesise
bağlamaya mecburdurlar.
-------------
(1) Bu aradaki ".... veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik ..." ibaresi;
Anayasa Mahkemesinin 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11, K.
1986/29 sayılı kara-
rı ile iptal edilmiştir.
(2) Bu aradaki "... veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik bürolarınca..."
ibaresi; Anayasa Mahkemesinin 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11,
K. 1986/29
sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
Toplu mesken alanlarında, ilgili şahıs veya kurumlarca ilgili
idarenin izni
ile bütünü inşa ve ikmal edilen teknik altyapının iki
tarafındaki diğer parsel-
lerin sahiplerinden, kendi parsellerine isabet eden bedel
alınmadıkça, kendile-
rine yapı ruhsatı verilmez.
Toplu mesken alanlarında altyapı tesisleri belediyelerce
onaylı projesine
göre ilgili şahıs veya kurumlarınca yapılmışsa belediyece
altyapı hizmetleri ne-
deniyle hiçbir bedel alınmaz.
Alınan bu paralar teknik altyapıyı yaptıranlara veya bu
meblağı önceden il-
gili idareye ödeyenlere aynen geri verilir.
Şu kadar ki, bir yolun iki tarafındaki parsel sahipleri bahis
konusu yol be-
dellerini ve bir kanalizasyon şebekesinden istifade eden veya
etmesi gereken
parsel sahipleri teknik altyapı bedellerini ilgili idareye
vermedikçe ilgili
idarenin bu tesisleri inşa ve ikmali mecburiyeti yoktur.
Mevcut binalarda esaslı değişiklikler ve ilaveler yapılması da
bu madde hü-
kümlerine bağlı olmakla beraber, bunların tamirleri için
yukarıdaki şartlar
aranmaz.
Bu maddenin tatbikinde 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil
Usulü Hakkında
Kanun hükümleri tatbik olunur. Tatbikatla ilgili diğer
hususlar imar yönetmeli-
ğinde belirtilir.
İmar planları ilke kararları ile yoğunluk ve yapı düzeninde
düzeltme ve ye-
nileme getirilen yerleşik alanlardaki uygulamada mevcut
şehirsel teknik ve sos-
yal altyapının tevsii ya da yenilenmesi gereken durumlarda,
şehirsel hizmetlerin
yerine getirilmesi ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen
katılma payları bu
hizmetlerden yararlanacak arsa, yapı ya da bina sahiplerinden
usulünce alınır.
İmar planlarında meskün saha olarak belirtilen yerlerde ise,
gayrimenkul sa-
hiplerince pis su mecralarının, yapının bulunduğu sokaktaki
lağım şebekesine ve-
ya varsa umumi fosseptiğe bağlanması, lağım şebekesi veya
umumi fosseptik olma-
yan yerlerde mahalli ihtiyaç ve vesaite göre ilgili idarece
verilecek esaslar
dahilinde gayrimenkulün içinde, lüzumlu tesisatın yapılması
mecburidir. Bu bağ-
lantılar mal sahibi tarafından ilgili idarece yapılacak
tebligatla verilecek
müddet zarfında yaptırılmadığı takdirde ilgili idare
tarafından yıktırılır.
Yeminli serbest mimarlık ve mühendislik bürolarının kuruluşu,
yetki alanları
ve sorumlulukları:
Madde 24 - (İptal:Ana. Mah. 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11, K.
1986/29 sayı-
lı kararı ile.)
Yeminli serbest mimarlık ve mühendislik bürolarının
sınıflandırılması:
Madde 25 - (İptal: Ana. Mah. 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11,
K. 1986/29
sayılı Kararı ile.)
Kamuya ait yapı ve tesisler ile sanayi tesislerinde ruhsat:
Madde 26 - Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak veya
yaptırılacak yapıla-
ra, imar planlarında o maksada tahsis edilmiş olmak, plan ve
mevzuata aykırı
olmamak üzere mimari, statik, tesisat ve her türlü fenni
mesuliyeti bu kamu ku-
rum ve kuruluşlarınca üstlenilmesi ve mülkiyetin belgelenmesi
kaydıyla avan pro-
jeye göre ruhsat verilir.
Devletin güvenlik ve emniyeti ile Türk Silahlı Kuvvetlerinin
harekat ve sa-
vunması bakımından gizlilik arz eden yapılara; belediyeden
alınan imar durumuna,
kat nizamı, cephe hattı, inşaat derinliği ve toplam inşaat
metrekaresine uyula-
rak projelerinin kurumlarınca tasdik edildiği, statik ve
tesisat sorumluluğunun
kurumlarına ait olduğunun ilgili belediyesine veya valiliklere
yazı ile bildir-
diği takdirde, 22 nci maddede sayılan belgeler aranmadan yapı
ruhsatı verilir.
(Üçüncü fıkra iptal: Ana. Mah. 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11,
K. 1986/29
sayılı Kararı ile.)
Ruhsata tabi olmayan yapılar ve uyacakları esaslar:
Madde 27 - (Birinci, ikinci ve üçüncü fıkralar iptal: Ana. Mah.
11/12/1986
tarih ve E. 1985/11 K. 1986/29 sayılı Kararı ile.)
Belediye ve mücavir alanlar dışında köy nüfusuna kayıtlı ve
köyde sürekli
oturanların köy yerleşik alanları ve civarında ve mezralarda
yaptıracağı konut,
hayvancılık veya tarımsal amaçlı yapılar için inşaat ve iskan
ruhsatı aranmaz.
Ancak yapının fen ve sağlık kurallarına uygun olması ve
muhtarlıktan izin alın-
ması gerekir.
Fenni mesuller ve mesuliyetleri ile müteahhit sicilleri:
Madde 28 - Yapının fenni mesuliyetini üzerine alan meslek
mensupları yapıyı
ruhsat ve eklerine uygun olarak yaptırmaya, ruhsat ve eklerine
aykırı yapılması
halinde durumu üç iş günü içinde ruhsatı veren belediyeye veya
valiliklere
(...........) (1) bildirmeye mecburdurlar. Bu ihbar üzerine 32
nci maddeye göre
işlem yapılır.
Yapının nev`ine, ehemmiyetine ve büyüklük derecesine göre
proje ve eklerinin
tanziminin ve inşaatın kontrolünün 38 inci maddede belirtilen
meslek mensupları-
na yaptırılması mecburidir.
Yapının, fenni mesuliyetini üzerine almış olan meslek mensubu,
bu vazifeden
çekildiği takdirde, tatil günleri hariç, üç gün içinde, mucip
sebepleriyle bir-
likte keyfiyeti yazılı olarak ilgili idareye bildirmekle
mükelleftir, aksi tak-
dirde kanuni mesuliyetten kurtulamaz.
Fenni mesulün herhangi bir sebeple istifası halinde istifa
tarihinden önce
yapılan işlerde sorumluluğu devam eder.
Fenni mesuliyeti üzerine alanın istifa veya ölümü halinde
başka bir meslek
mensubu fenni mesuliyeti deruhte etmedikçe yapının devamına
müsaade edilmez.
Belediye ve mücavir alan sınırları içinde özel inşaat yapan
müteahhitlerin
sicilleri belediyelerce, bu hudutlar dışında özel inşaat
yapanların sicilleri de
valiliklerce tutulur.
Ruhsat müddeti:
Madde 29 - Yapıya başlama müddeti ruhsat tarihinden itibaren
iki yıldır. Bu
müddet zarfında yapıya başlanmadığı veya yapıya başlanıp da
her ne sebeple olur-
sa olsun, başlama müddetiyle birlikte beş yıl içinde
bitirilmediği takdirde ve-
rilen ruhsat hükümsüz sayılır. Bu durumda yeniden ruhsat
alınması mecburidir.
Başlanmış inşaatlarda müktesep haklar saklıdır.
Ruhsat yenilenmesi ve plan tadili sırasında ayrıca harç
alınmaz. Ancak in-
şaat sahasında artış, bağımsız bölümlerin brüt alanında veya
niteliğinde değişme
olması halinde yeniden hesaplanacak harçtan evvelce ödenen
harç tutarı, tenzil
edilir. Yeni
------------
(1) Bu aradaki "... veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik bürolarına ..."
ibaresi; Anayasa Mahkemesinin 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11,
K. 1986/29
sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
durumda hesaplanan harç tutarında azalma olması halinde iade
yapılmaz. Diğer
kanunlardaki muafiyet hükümleri saklıdır.
Ruhsat ve eklerinin yapı yerinde bulundurulması mecburidir.
Yapı kullanma izni:
Madde 30 - Yapı tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen
kullanılması müm-
kün kısımları tamamlandığı takdirde bu kısımlarının
kullanılabilmesi için inşaat
ruhsatını veren belediye, valilik (...) (1) bürolarından; 27
nci maddeye göre
ruhsata tabi olmayan yapıların tamamen veya kısmen
kullanılabilmesi için ise
ilgili belediye ve valilikten izin alınması mecburidir. Mal
sahibinin müracaatı
üzerine, yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve
kullanılmasında fen bakımın-
dan mahzur görülmediğinin tespiti gerekir.
Belediyeler, valilikler (...) (2) mal sahiplerinin
müracaatlarını en geç
otuz gün içinde neticelendirmek mecburiyetindedir. Aksi halde
bu müddetin sonun-
da yapının tamamının veya biten kısmının kullanılmasına izin
verilmiş sayılır.
(...) (2)
Bu maddeye göre verilen izin yapı sahibini kanuna, ruhsat ve
eklerine ria-
yetsizlikten doğacak mesuliyetten kurtarmayacağı gibi her
türlü vergi, resim ve
harç ödeme mükellefiyetinden de kurtarmaz.
Kullanma izni alınmamış yapılar:
Madde 31 - İnşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği
tarihtir. Kullan-
ma izni verilmeyen ve alınmayan yapılarda izin alınıncaya
kadar elektrik, su ve
kanalizasyon hizmetlerinden ve tesislerinden
faydalandırılmazlar. Ancak, kullan-
ma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden istifade
ettirilir.
Ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı olarak başlanan
yapılar:
Madde 32 - Bu Kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan
yapılabilecek yapılar
hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve
eklerine aykırı yapı
yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce (...) (3)
tespiti ve ihbarı veya
herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine,
belediye veya valilik-
lerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek
inşaat derhal dur-
durulur.
Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı
sahibine tebliğ
edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshasıda muhtara
bırakılır.
Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi,
yapısını ruhsata uy-
gun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya
valilikten mühürün kal-
dırılmasını ister.
Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş
olduğu veya ruhsat
alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda
anlaşılırsa, mühür,
belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin
verilir.
--------------
(1) Bu aradaki "... veya yeminli serbest mimarlık veya
mühendislik ..." ibaresi;
Anayasa Mahkemesinin 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11, K.
1986/29 sayılı
kararı ile iptal edilmiştir.
(2) Bu aradaki "... veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik büroları ..."
ibaresi ile bu fıkranın sonunda bulunan "... Ancak müracaat
yeminli serbest
mimarlık ve mühendislik bürosuna yapılmış ise bu hüküm
uygulanmaz. Yeminli
büro, müracaatı bu süre içerisinde müsbet veya menfi mutlaka
sonuçlandırmak
zorundadır ..." biçimindeki son iki cümle, Anayasa
Mahkemesinin 11/12/1986
tarih ve E. 1985/11, K. 1986/29 sayılı kararı ile iptal
edilmiştir.
(3) Bu aradaki "... veya yeminli serbest mimarlık ve
mühendislik bürosunca .."
ibaresi; Anayasa Mahkemesinin (1) nolu dipnotda yazılı Kararı
ile iptal
edilmiştir.
Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya
ruhsatsız yapılan
bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını
müteakip, belediye veya
valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.
Umumi hizmetlere ayrılan yerlerde muvakkat yapılar:
Madde 33 - İmar planlarında bulunup da müracaat gününde beş
yıllık imar
programına dahil olmayan yerlerde; plana göre kapanması
gereken yol ve çıkmaz
sokak üzerinde bulunan veya 18 inci madde hükümleri tatbik
olunmadan normal
şartlarla yapı izni verilmeyen veya 13 üncü maddede belirtilen
hizmetlere ayrıl-
mış olan ve haklarında bu madde hükmünün tatbiki istenen
parsellerde üzerinde
yönetmelik esaslarına uygun yapı yapılması mümkün olanlarında
sahiplerinin is-
tekleri üzerine belediye encümeni veya il idare kurulu
kararıyla imar planı tat-
bikatına kadar muvakkat inşaat veya tesisata müsaade edilir ve
buna dayanılarak
usulüne göre yapı izni verilir.
Bu gibi hallerde verilecek müddetin on yıl olması, yapı izni
verilmezden
önce belediye encümeni veya il idare kurulu kararının gün ve
sayısının on yıllık
müddet için muvakkat inşaat veya tesisat olduğunun, lüzumlu
ölçü ve şartlarla
birlikte tapu kaydına şerh edilmesi gereklidir. Muvakkatlık
müddeti tapu kaydına
şerh verildiği günden başlar.
Birinci fıkrada sözü geçen bir parselde, esasen kullanılabilen
bir bina var-
sa bu parsele yeniden inşaat ve ilaveler yapılmasına izin
verilmeyeceği gibi,
birden fazla muvakkat yapıya izin verilen yerlerde dahi bu
yapıların ölçüleri
toplamı yönetmelikte gösterilen miktarları geçemez. Bu
maddenin tatbikinde ka-
dastral parsel de bir imar parseli gibi kabul olunur.
Plan tatbik olunurken, muvakkat inşaat veya tesisler
yıktırılırlar. On yıl-
lık muvakkatlık müddeti dolduktan sonra veya on yıl dolmadan
yıktırılması veya
kamulaştırılması halinde muvakkat bina ve tesislerin 2942
sayılı Kamulaştırma
Kanunu hükümlerine göre takdir olunacak bedeli sahibine
ödenir.
İnşaat, tamirat ve bahçe tanzimi ile ilgili tedbirler ve
mükellefiyetler:
Madde 34 - İnşaat ve tamiratın devamı ve bahçelerin tanzim ve
ağaçlandırıl-
ması sırasında yolun ve yaya kaldırımlarının, belediye veya
valiliklere ve kom-
şulara ait yerlerin işgal edilmemesi ve buralardaki yeraltı ve
yerüstü tesisle-
rinin tahrip olunmaması ve bunlara zarar verilmemesi, taşıt ve
yayaların gidiş
ve gelişinin zorlaştırılmaması, yapı, yol sınırına üç metre ve
daha az mesafede
yapıldığı takdirde her türlü tehlikeyi önleyecek şekilde yapı
önünün tahta perde
veya münasip malzeme ile kapatılması ve geceleri
aydınlatılması, mecburidir.
Yapı, yol kenarına yapıldığı takdirde ilgili idarece takdir
edilecek zaruri
hallerde yaya kaldırımlarının bir kısmının işgaline yayalar
için uygun geçiş
sağlamak ve yukardaki tedbirler alınmak şartıyla müsaade
olunabilir.
Bu gibi hallerde mülk sahibi veya inşaatı deruhte eden kişi
veya kuruluşun
sahipleri gelip geçenlere zarar vermeyecek ve tehlikeyi
önleyecek tedbirleri
alırlar.
Zemin katlarda, dükkan yapılmasına müsaade edilen yapılarda,
yaya kaldırımı
ile aynı seviyedeki ön bahçeleri yayaya açık bulundurulacak,
yayaların can emni-
yetini tehlikeye düşürecek duvar ve manialar yapılamaz.
KANUNLAR, TEMMUZ 1989 (Ek - 4)
Bu gibi yerlerde ve parsel hudutlarına merdiven yapılması
zaruri hallerde
rıht yüksekliği 0,15 metreden fazla olamaz.
Bina ön cephe hattı ile yol arası ve tabii zeminin kazılması:
Madde 35 - Binaların zemin seviyesi altında kat kazanmak
maksadıyla, bina
cephe hattından yola kadar olan kısımda, zeminin kazılarak
yaya kaldırımının se-
viyesinin altına düşürülmesine müsaade edilmez.
Her ne sebeple olursa olsun evvelce ön bahçeleri yaya
kaldırımı seviyesinden
0.50 metreden daha aşağıda teşekkül etmiş bulunan binalarla bu
gibi arsaların
sahipleri, gelip geçenlerin emniyetini temin etmek üzere, yol
kenarına yönetme-
likle belirtilen veya civarın karakterine göre ilgili idarece
tespit edilen şe-
kilde bahçe duvarı veya parmaklık yapmaya ve gereken emniyet
tedbirlerini almaya
mecburdurlar.
Kapıcı daireleri ve sığınaklar:
Madde 36 - Kapıcı dairesi ve sığınak ayrılması mecburiyeti
olan binalarda,
bu dairelerin yönetmelikte belirtilen şart ve ölçüleri havi
bulunması lazımdır.
Kapıcı daireleri anabina içinde olabileceği gibi, nizamlara,
fen ve sağlık
şartlarına aykırı yapılmamak, brüt 40 metrekareyi geçmemek
şartı ile bahçenin
herhangi bir yerinde veya müştemilat binaları içerisinde de
tertiplenebilir.
Bekçi, bahçevan, kaloriferci gibi müstahdemin ikametine yer
ayrılması halin-
de bu yerlerde de aynı şartlar aranır. 29 ve 30 uncu
maddelerdeki hükümler bu
maddede sözü geçen daireler hakkında da uygulanır.
Nerelerde ve hangi binalarda kapıcı dairesi ve sığınak
ayrılması gerektiği
imar yönetmeliklerinde gösterilir.
Otoparklar:
Madde 37 - İmar planlarının tanziminde planlanan beldenin ve
bölgenin şart-
ları ile müstakbel ihtiyaçlar gözönünde tutularak lüzumlu
otopark yerleri ayrı-
lır.
Otopark ihtiyacı bulunan bina ve tesislere lüzumlu otopark
yeri tefrik edil-
medikçe yapı izni, otopark tesis edilmedikçe de kullanma izni
verilmez.
Kullanma izni alındıktan sonra otopark yeri, plana ve
yönetmelik hükümlerine
aykırı olarak başka maksatlara tahsis edilemez. Bu fıkra
hükmüne aykırı hareket
edildiği takdirde ilgili idarece yapılacak tebligat üzerine en
geç üç ay içeri-
sinde bu aykırılık giderilir. Mülk sahibi tebligata rağmen
müddeti içerisinde
gerekli düzeltmeyi yapmaz ise, belediye encümeni veya il idare
kurulu kararı ile
bu hizmet ilgili idarece yapılır ve masrafı mal sahibinden
tahsil edilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Halihazır haritaların, imar planlarının ve yapı projelerinin
hazırlanması ve
uygulanması:
Madde 38 - Halihazır harita ve imar planlarının hazırlanması
ve bunların
uygulanmasının fenni mesuliyetini; uzmanlık, çalışma konuları
ve ilgili kanunla-
rına göre, mühendisler, mimarlar, şehir plancıları deruhte
ederler.
(Değişik: 26/4/1989 - 3542/2 md.) Yapıların, mimari, statik ve
hertürlü
plan, proje, resim ve hesaplarının hazırlanmasını ve bunların
uygulanmasıyla
ilgili fenni mesuliyetleri, uzmanlık konularına ve ilgili
kanunlarına göre mü-
hendisler, mimarlar ile görev, yetki ve sorumlulukları
yönetmelikle düzenlenecek
olan fen adamları deruhte ederler.
Yıkılacak derecede tehlikeli yapılar:
Madde 39 - Bir kısmı veya tamamının yıkılacak derecede
tehlikeli olduğu
belediye veya valilik tarafından tespit edilen yapıların
sahiplerine tehlike de-
recesine göre bunun izalesi için belediye veya valilikçe on
gün içinde tebligat
yapılır. Yapı sahibinin bulunmaması halinde binanın
içindekilere tebligat yapı-
lır. Onlar da bulunmazsa tebligat varakası tebliğ yerine kaim
olmak üzere tehli-
keli yapıya asılır ve keyfiyet muhtarla birlikte bir zabıtla
tespit edilir.
Tebligatı müteakip süresi içinde yapı sahibi tarafından tamir
edilerek veya
yıktırılarak tehlike ortadan kaldırılmazsa bu işler belediye
veya valilikçe ya-
pılır ve masrafı % 20 fazlası ile yapı sahibinden tahsil
edilir.
Alakalının fakruhali tevsik olunursa masraf belediye veya
valilikçe bütçe-
sinden karşılanır. Tehlike durumu o yapı ve civarının
boşaltılmasını icabettiri-
yorsa mahkeme kararına lüzum kalmaksızın zabıta marifetiyle
derhal tahliye etti-
rilir.
Kamunun selameti için alınması gereken tedbirler:
Madde 40 - Arsalarda, evlerde ve sair yerlerde umumun sağlık
ve selametini
ihlal eden, şehircilik, estetik veya trafik bakımından
mahzurlu görülen enkaz
veya birikintilerin, gürültü ve duman tevlideden tesislerin
hususi mecra, lağım,
çukur, kuyu; mağara ve benzerlerinin mahzurlarının giderilmesi
ve bunların zuhu-
runa meydan verilmemesi ilgililere tebliğ edilir.
Tebliğde belirtilen müddet içinde tebliğe riayet edilmediği
takdirde beledi-
ye veya valilikçe mahzur giderilir; masrafı % 20 fazlasiyle
arsa sahibinden alı-
nır veya mahzur tevlit edenlerin faaliyeti durdurulur.
Arsaların yola bakan yüzleri:
Madde 41 - Belediyeler veya valiliklerce belirli yollar
üzerinde mahzurlu
bina bulunan veya binasız arsaların yola bakan yüzlerinin
tayin edilen tarzda
kapatılmasına karar vermeye selahiyetlidir. Bu takdirde
gayrimenkulün sahipleri,
belediye veya valilikçe verilen müddet içinde bu yerleri
kapatmaya mecburdurlar.
Bu mükellefiyete uyulmaması halinde belediye veya valilikçe
gereği yapılarak
masrafı arsa sahibinden tahsil edilir.
Ceza hükümleri:
Madde 42 - Ruhsat alınmadan veya ruhsat veya eklerine veya
imar mevzuatına
aykırı olarak yapılan yapının yapı sahibine ve müteahhidine,
istisnalar dışında
özel parselasyon ile hisse karşılığı belirli bir yer satan ve
alana
500 000 TL.` dan 25 000 000 liraya kadar para cezası verilir.
Ayrıca fenni mesu-
le bu cezaların 1/5`i uygulanır.
Birinci fıkrada belirtilen fiiller dışında bu Kanunun 28, 33,
34, 39 ve 40
ıncı maddeleri ile 36 ncı maddenin üçüncü fıkrasında
belirtilen yükümlülükleri
yerine getirmeyen mal sahibine, fenni mesule ve müteahhide 500
000 TL.`dan
10 000 000 liraya kadar para cezası verilir.
Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen fiillerin tekrarı
halinde para ceza-
ları bir katı artırılarak verilir.
Yukarıdaki fıkralarda gösterilen cezalar, ilgisine göre
doğrudan doğruya
belediyeler veya en büyük mülki amir tarafından verilir.
Bu cezalara karşı cezanın tebliğinden itibaren yedi gün içinde
sulh ceza
mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, zaruret görülmeyen
hallerde evrak üzerin-
de inceleme yapılarak sonuçlandırılır. İtiraz üzerine verilen
karar kesindir. (1)
İlgili idarenin Cumhuriyet Savcılığı aracılığıyla sulh ceza
mahkemesine baş-
vurması üzerine, bu mahkemelerce ayrıca, yukarıdaki fıkralara
göre ceza verilen
---------------------------
(1)Bu fıkra , Ana.Mah`nin 15/5/1997 tarihli ve E.:1996/72,
K.:1996/51 sayılı kararı
ile, kararın yayımı tarihi olan 1/2/2001 tarihinden başlayarak
altı ay sonra
fenni mesuller ve müteahhitler hakkında bir yıldan beş yıla
kadar meslekten men
cezasına da hükmolunur.
Bu husustaki mahkeme kararları ilgili idarelerce Bakanlığa ve
meslek mensu-
bunun bağlı olduğu meslek teşekkülüne bildirilir.
Bu maddeye göre belediyelerce verilen cezalar dolayısıyla
tahsil olunan pa-
ralar belediye bütçesine irad kaydolunur.
Yürürlükten kaldırılan hükümler:
Madde 43 - a) 9/7/1956 tarih ve 6785 sayılı İmar Kanunu ve
1605 sayılı Kanun
ile ek ve değişiklikleri,
b) 11 Ocak 1963 tarih ve 141 sayılı Bursa Merkez İlçesindeki
Gedik ve Zemin-
lerin Tasfiyesine Dair Kanun,
c) 28/5/1928 tarih ve 1351 sayılı Kanun (menkul ve
gayrimenkulleri, varsa
iştirakleri, bütçesi, gelirler ve personelin özlük hakları ile
birlikte Ankara
Büyük Şehir Belediye Başkanlığına bağlanır.)
d) 3/6/1937 tarih ve 3196 sayılı Kanun,
e) 18/1/1966 tarih ve 710 sayılı Kanun,
İle diğer kanunların bu Kanuna aykırı hükümleri yürürlükten
kaldırılmıştır.
Yönetmelik:
Madde 44 - I - a) Enerji, sulama, tabii kaynaklar, ulaştırma
ve benzeri hiz-
metlerle ilgili tesisler ve müştemilatından hangileri için
ruhsat alınmayacağı,
b) İmar planlarında okul, cami, sağlık, spor, sosyal ve
kültürel tesisler
ile kamu kuruluşlarının yapıları için ayrılacak yerler ve bu
konu ile ilgili di-
ğer hususlar,
c) Arazi ve arsa düzenlemesinin uygulanma şekil ve şartları,
d) Ruhsata tabi olmayan yapılarda uyulacak esaslar,
e) Müteahhit sicillerinin şekil ve şartları,
f) İmar planı yapımı ve değişiklikleriyle ilgili kriterlerin
tespiti ve
imarla ilgili diğer hususlar,
g) İmar planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde
yapılacak if-
razların asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri,
h) (İptal: Ana. Mah. 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11, K.
1986/29 sayılı Kara-
rı ile.)
i) Yerleşme alanlarıyla ilgili genel esaslar,
j) Halihazır harita alımı ve imar planlarının yapımını
yükümlenecek müellif
ve müellif kuruluşların ehliyet durumlarının yeniden
düzenlenmesine ait esaslar,
Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
II - (Değişik: 26/4/1989 - 3542/3 md.) 38 inci maddede sayılan
mühendisler,
mimarlar ve şehir plancıları dışında kalan fen adamlarının
görev, yetki ve so-
rumlulukları, ilgili Bakanlıklar ile Türk Mühendis Mimar
Odaları Birliği
(T.M.M.O.B.) ve Yüksek Öğrenim Kurumunun görüşleri alınarak
Bakanlık ve Milli
Eğitim Bakanlığınca birlikte çıkarılacak yönetmelik ile tespit
edilir.
III - Otopark ayrılması gereken bina ve tesisler ile diğer
hususlar Bakan-
lıkça çıkarılacak yönetmelikte tespit edilir.
Otopark yapılmasını gerektiren bina ve tesislerin neler
olduğu, otopark ih-
tiyacının miktar, ölçü ve diğer şartları ile bu ihtiyacın
nasıl tespit olunup
giderileceği ise, bu yönetmelikte belirtilir.
Mücavir alan:
Madde 45 - Mücavir alan sınırları belediye meclisi ve il idare
kurulu kara-
rına dayanarak vilayetlerce Bakanlığa gönderilir. Bakanlık
bunları inceleyerek
aynen veya değiştirerek tasdik etmeye veya değiştirilmek üzere
iadeye yetkili-
dir
Mücavir alanın ilgili belediye sınırına bitişik olması
gerekmez. Ayrıca, bu
alanlar köyleri de ihtiva edebilir. Mücavir alandan çıkarılma
da aynı usule ta-
bidir. Bakanlık gerekli gördüğü hallerde mücavir alana alma ve
çıkarma hususunda
resen karar verebilir.
ALTINCI BÖLÜM
2960 Sayılı Boğaziçi Kanunu ile İlgili Hükümler
Madde 46 - Bu Kanunla 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun 6 ncı
maddesine göre
kurulan organlar kaldırılmıştır. Bu kuruluşların görev ve
sorumlulukları aşağıda
belirtilen çerçeve dahilinde İstanbul Büyük Şehir ve ilgili
İlçe Belediye Baş-
kanlıklarınca yürütülür.
Şöyle ki: 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun 2 nci maddesinde
belirlenen ve
22/7/1983 onay tarihli plana göre Boğaziçi alanında gösterilen
"Boğaziçi Sahil
Şeridi" ve "Öngörünüm" bölgelerindeki uygulamalar İstanbul
Büyük Şehir Belediye
Başkanlığınca, "gerigörünüm" ve "etkilenme" bölgelerindeki
uygulamalar da ilgili
İlçe Belediye Başkanlıklarınca yapılır.
Madde 47 - 48 - (Bu maddeler 18/11/1983 tarih ve 2960 sayılı
Boğaziçi Kanu-
nunun 3 üncü maddesinin "f" ve "g" bentleri ile 10 uncu
maddesinin değiştirilme-
si ile ilgili olup mezkür kanundaki yerlerine işlenmişlerdir.)
Ek Madde 1 - (Ek:30/5/1997 - KHK-572/1 md.)
Fiziksel çevrenin özürlüler için ulaşılabilir ve yaşanılabilir
kılınması
için, imar planları ile kentsel,sosyal,teknik altyapı
alanlarında ve yapılarda,
Türk Standartları Enstitüsünün ilgili standardına uyulması
zorunludur.
Ek Madde 2-(Ek:31/7/1998-4380/1 md.)
İmar planlarının tanziminde, planlanan beldenin ve bölgenin
şartları ile
müstakbel ihtiyaçları gözönünde tutularak lüzumlu cami yerleri
ayrılır.
İl, ilçe ve kasabalarda müftünün izni alınmak ve imar
mevzuatına uygun
olmak şartıyla cami yapılabilir.
Cami Yeri,imar mevzuatına aykırı olarak başka maksatlara
tahsis edilemez.
YEDİNCİ BÖLÜM
Geçici Hükümler ve Yürürlük, Yürütme
Yapıların amacında kullanılması:
Geçici Madde 1 - Herhangi bir sahada bulunan ve 2981 sayılı
Kanunun yürürlü-
ğünden sonra yapılan yapılar bölgesinin teşekkül şartlarına,
imar planı esasla-
rına ve yönetmelik hükümlerine aykırı maksatlar için
kullanılamaz. Bu gibi yapı-
lar Kanunun yayımı tarihinden itibaren 3 ay içinde inşa
ettirenlerce eski şekli-
ne getirilir. Aykırılık bu süre sonunda düzeltilmezse Belediye
veya valilikçe
yapılır veya yaptırılır ve masrafı % 20 fazlası ile yapı
sahibinden tahsil edi-
lir.
Başka amaçla kullanılan otopark yerleri:
Geçici Madde 2 - Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yapı
kullanma izni
alınıp, ruhsat ve eklerine aykırı olarak başka maksatlara
tahsis edilmiş ve 2981
sayılı Kanun kapsamına girmeyen otopark yerlerinden otopark
yönetmeliğine göre
otopark tahsisi gerekenleri hakkında 37 nci maddenin son
fıkrasına göre işlem
yapılır.
Önce verilen ruhsat ve izinler:
Geçici Madde 3 - Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce imar
planı ve mev-
zuatına uygun olarak verilen ruhsat ve izinler geçerlidir.
Müşterek giriş:
Geçici Madde 4 - Kanunun yürürlüğe girmesinden önce tapuda
müşterek giriş
olarak tescil edilip fiilen kamu tarafından yol olarak
kullanılan tapu kaydı
yol olarak terkin edilmeyen gayrimenkullerin imar planında
kamu hizmet ve tesis-
lerine ayrılanları belediye ve mücavir alan sınırları içinde
belediye encümeni
dışında ise il idare kurulu kararı ile muvafakat aranmaksızın
imar planındaki
tahsis amacına uygun olarak tapuda terkin edilir.
Örfü belde, paftos:
Geçici Madde 5 - Belediye hudutları ve mücavir sahalar içinde
veya dışında
bulunan gedik ve zeminler (örfü belde-paftos) tamamen yıkılıp
yok olarak (münta-
fi ve münhedim) varlıklarını kaybedip, kaybetmediklerine
bakılmaksızın bu Kanun
hükümlerine göre tasfiye olunurlar.
Tasfiyeye tabi tutulan taşınmaz mallardaki zemin hakları
bedele çevrilmiş-
tir.
Zemin hakkı bedeli, ait olduğu taşınmaz malın zemine ait son
emlak vergi de-
ğerinin 1/5`idir. Bu şekilde belirlenecek zemin hakkı bedeli,
tapu idaresince
gedik sahibinin müracaatı halinde zemin hakkı sahibi adına
emaneten milli bir
bankaya yatırılır. Müracaat edilmediği takdirde zemin sahibi
lehine kanuni ipo-
tek tesis edilir.
Zemin hakkı bedelinin 1/4`ü peşin, bakiyesi en geç üç yıl
içinde yıllık eşit
taksitlerle ödenir ve bu bedele bankaca vadesiz mevduat faizi
uygulanır. Peşin
miktar ve taksitler 40 000 TL. dan az olamaz. Bu işlemlerden
sonra tapu sicilin-
de gerekli terkin ve tashihler resen yapılır.
Bankaya emaneten yatırılan veya ipotekle temin edilen zemin
hakkı bedeli
üzerindeki iddialar genel hükümlere tabidir.
Geçici Madde 6 - 2981 sayılı Kanuna göre düzenlenmiş ve tasdik
edilmiş olan
ıslah imar planlarının uygulanmasında, inşaat ruhsatı
verilmesine ilişkin şart
ve şekilleri tespite, belediye ve mücavir alanlar içinde
belediyeler, dışında
valilikler yetkilidir.
Geçici Madde 7 - (Birinci fıkra iptal: Anayasa Mah. nin
11/12/1986 tarih ve
E. 1985/11 K. 1986/29 sayılı Kararı ile.)
Boğaziçi alanında mevcut çekme katlar aynı gaberi içinde
kalmak şartı ile
tam kata iblağ edilir. Ancak teras kullanma hakkı daha önce
tapuya tescil edil-
memiş olan çatı katı malikleri emlak vergisi için beyan edilen
daire bedelinin
daire metrekaresine bölünerek bulunan bir metrekare değerinin
kazanılan alan ile
çarpımı sonucu bulunan değeri hisse nisbetlerine göre diğer
kat maliklerine
öder. Kendileri bulunmadıkları takdirde bu bedel isimlerine
milli bir bankaya
yatırılır.
Yönetmeliklerin çıkarılma süresi:
Geçici Madde 8 - Bu Kanunun uygulanmasını gösteren
yönetmelikler Kanunun
yayımından itibaren en geç 6 ay içinde çıkarılır.
Geçici Madde 9 - (Ek: 30/5/1997 - KHK-572/2 md.)
Bu Kanunun Ek 1 inci maddesinde öngörülen düzenlemelerin
yapılmış ve yapı-
lacak altyapı alanlarında ve yapılarda gerçekleştirilmesi
için, imar yönetme-
likleri ve kamu binaları ile ilgili mevzuatta 1/6/1998
tarihine kadar Bayındır-
lık ve İskan Bakanlığı tarafından gerekli değişiklikler
yapılır.
Yürürlük:
Madde 49 - Bu Kanunun 43/b, c, d, e; 46; 47 ve 48 inci
maddeleri ile geçici
7 nci maddesi yayımı tarihinde; diğer maddeleri yayımını
takiben 6 ay sonra yü-
rürlüğe girer.
Yürütme:
Madde 50 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
3194 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE
Kanun Yürürlüğe
No. Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler giriş tarihi
--------- --------------------------------------------
------------
3394 --- 30/6/1987
3542 --- 4/5/1989
4046 --- 27/11/1994
4232 --- 8/4/1997
KHK-572 --- 6/6/1997
4342 --- 28/2/1998
4380 --- 2/8/1998 |